สาเหตุที่ทำให้เกิดอาการปวดไหล่ที่พบบ่อย

ข้อไหล่ (shoulder joint) เป็นข้อที่เกิดจากการรวมกันของข้อต่อย่อยหลายข้อบริเวณหัวไหล่ร่วมกับเส้น เอ็นหุ้มข้อไหล่ (rotator cuff), ถุงหุ้มเส้นเอ็น (bursa) และกล้ามเนื้อหลายมัด (muscle) ทำให้มีพิสัยการเคลื่อนไหวที่กว้างมาก สามารถทำงานได้ตั้งแต่การเกาหลังจนกระทั่งสามารถขว้างลูกบอลได้ แต่การเคลื่อนไหวอย่างอิสระนี้เป็นปัจจัยหนึ่งที่นำไปสู่ปัญหาของข้อไหล่ เช่น การบาดเจ็บของกล้ามเนื้อ, การอักเสบของเส้นเอ็นหรือถุงหุ้มเส้นเอ็น, การฉีกขาดของเส้นเอ็นหุ้มข้อไหล่ หรือภาวะข้อไหล่เสื่อมเป็นต้น อาการที่เป็นปัญหาที่พบบ่อยของข้อไหล่ได้แก่ อาการปวด, บวม, ขยับข้อไหล่ในน้อยลง, ข้อไหล่ไม่มั่นคง หรือกล้ามเนื้อข้อไหล่อ่อนแรง โดยที่อาการเหล่านี้อาจเป็นอาการชั่วคราวและหายไปได้เองโดยที่ไม่ต้องรักษา หรือเป็นต่อเนื่องหรือมากขึ้นและจำเป็นต้องมาพบแพทย์เพื่อรับการรักษา บทความนี้จะกล่าวถึงสาเหตุที่ทำให้เกิดอาการปวดไหล่ที่พบบ่อย, หลักการวินิจฉัย และการรักษาโดยรวม เพื่อเป็นพื้นฐานแก่ประชาชนทั่วไป เพื่อให้เกิดความรู้และเข้าใจในการดูแลตนเอง การป้องกันตนเองจากการใช้งานที่ไม่ถูกต้อง และสามารถมาพบแพทย์เมื่อมีปัญหาที่จำเป็นต้องได้รับการรักษาได้

สาเหตุ (Causes)

อาการปวดไหล่เป็นปํญหาที่พบได้บ่อยมากที่สุดปัญหาหนึ่งในทางเวชปฏิบัติ และเกิดได้จากหลายสาเหตุ โดยสาเหตุของอาการปวดไหล่อาจเกิดจากปัญหาของโครงสร้างในข้อไหล่เอง (กระดูก, กระดูกอ่อน, เนื้อเยื่อต่างๆ เช่น เยื่อหุ้มข้อ เส้นเอ็น กล้ามเนื้อ หรือถุงหุ้มเส้นเอ็น), จากภาวะข้อไหล่ไม่มั่นคง (Instability pain) หรือจากอาการปวดต่างที่ (referred pain) เช่นจากกระดูกต้นคอ, ทรวงอกหรือในช่องท้อง ซึ่งอาการปวดในแต่ละโรคอาจมีลักษณะเหมือนกันหรือแตกต่างกันก็ได้ แต่สาเหตุที่พบบ่อยของอาการปวดไหล่ได้แก่ ภาวะเส้นเอ็นอักเสบ (tendinitis), ถุงหุ้มเส้นเอ็นอักเสบ (bursitis), ข้อไหล่ติด (frozen shoulder), ข้อไหล่ไม่มั่นคง (instability) และข้ออักเสบ (arthritis)

ภาวะเส้นเอ็นอักเสบ (tendinitis) และถุงหุ้มเส้นเอ็นอักเสบ (bursitis) : โดยปกติเส้นเอ็นจะเชื่อมระหว่างกล้ามเนื้อและกระดูก เพื่อทำให้เกิดการเคลื่อนไหวของข้อ โดยจะมีถุงหุ้มเส้นเอ็นทำหน้าที่ลดการเสียดสีระหว่างเส้นเอ็นและปุ่มกระดูก เส้นเอ็นที่สำคัญของข้อไหล่ประกอบด้วยเส้นเอ็นหุ้มข้อไหล่ (rotator cuff) และเส้นเอ็นกล้ามเนื้อ Biceps เมื่อการอักเสบของเส้นเอ็นและถุงหุ้มเส้นเอ็นจะทำให้เกิดอาการปวดเวลาขยับ ข้อ, บวม และกดเจ็บที่ตำแหน่งอักเสบได้ โดยแบ่งเป็นการอักเสบเฉียบพลัน ซึ่งมักเกิดจากการใช้งานหนักหรือการบาดเจ็บจากอุบัติเหตุ และการอักเสบแบบเรื้อรังซึ่งมักเกิดจากการเสื่อมสภาพตามอายุ ซึ่งถ้ามีการอักเสบเหล่านี้บ่อยครั้งจะทำให้คุณภาพเส้นเอ็นลดลง ทำให้เกิดการฉีกขาด, การอ่อนแรง หรือเกิดภาวะข้อไหล่ติดตามมาได้

การป้องกันการบาดเจ็บของข้อไหล่

ถ้าผู้ป่วยเคยมีปัญหาปวดไหล่ในอดีต แนะนำให้ยืดกล้ามเนื้อและเพิ่มความแข็งแรงของกล้ามเนื้อรอบข้อไหล่อย่างถูกต้อง

หลังจากออกกำลังกายหรือถ้ามีอาการปวดไหล่อีก ให้ใช้ความเย็นประคบ และอาจรับประทานยาลดการอักเสบที่ไม่ใช่สเตียรอยด์หลังจากออกกำลังกายได้ ถ้าไม่มีข้อห้ามในการใช้เช่น มีอาการแพ้ยา, โรคตับอักเสบ, โรคไตทำงานบกพร่องเป็นต้น

ในกรณีที่มีอาการของเส้นเอ็นอักเสบให้ทำการออกกำลังกายเพื่อขยับข้อไหล่เพื่อหลีกเลี่ยงภาวะข้อไหล่ติด

ในรายที่เล่นกีฬา ควรเรียนรู้เทคนิคการเล่นกีฬาอย่างถูกต้อง เพื่อลดโอกาสการเกิดการบาดเจ็บรุนแรงจากการเล่นกีฬาแบบผิดวิธี

ขอบคุณข้อมูลจาก

ผศ.นพ. บัญชา ชื่นชูจิตต์
ศัลยแพทย์ออร์โธปิดิคส์ โรงพยาบาลเวชธานี

หนังสือพิมพ์ไทยรัฐ

ภาพจาก อินเทอร์เน็ท

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s